ಲಂಚಕ್ಕೆ 'ಟಿಪ್' ಹೆಸರಿನ ಮುಸುಕು: ಸಚಿವರ ಹೇಳಿಕೆಗೆ ಭುಗಿಲೆದ್ದ ಆಕ್ರೋಶ

ಕರ್ನಾಟಕದ ಸಚಿವರೊಬ್ಬರು ಸರ್ಕಾರಿ ಅಧಿಕಾರಿಗಳಿಗೆ ಟಿಪ್ ನೀಡುವ ಕುರಿತು ನೀಡಿರುವ ಹೇಳಿಕೆ ಇದೀಗ ರಾಜ್ಯ ರಾಜಕೀಯದಲ್ಲಿ ಭಾರೀ ಕೋಲಾಹಲಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಾಗಿದೆ. ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಕೆಲಸಗಳಿಗಾಗಿ ಕಚೇರಿಗೆ ಬರುವವರು ಅಧಿಕಾರಿಗಳಿಗೆ ಟಿಪ್ ಅಥವಾ ಸಣ್ಣ ಮೊತ್ತದ ಕಾಣಿಕೆ ನೀಡುವುದರಲ್ಲಿ ತಪ್ಪೇನಿಲ್ಲ ಎಂಬರ್ಥದಲ್ಲಿ ಸಚಿವರು ನೀಡಿರುವ ಹೇಳಿಕೆಯನ್ನು ವಿರೋಧ ಪಕ್ಷವಾದ ಬಿಜೆಪಿ ತೀವ್ರವಾಗಿ ಖಂಡಿಸಿದೆ.

ಬೆಂಗಳೂರಿನಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮವೊಂದರಲ್ಲಿ ಸಚಿವರು ಈ ವಿವಾದಾತ್ಮಕ ಹೇಳಿಕೆಯನ್ನು ನೀಡಿದ್ದಾರೆ. ಸಣ್ಣಪುಟ್ಟ ಸೇವೆಗಳಿಗಾಗಿ ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ಕಾಯುವಂತೆ ಮಾಡಿದಾಗ ಅಥವಾ ಹೆಚ್ಚಿನ ಶ್ರಮ ವಹಿಸಿದಾಗ ಮನುಷ್ಯತ್ವದ ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ ಟಿಪ್ ಕೊಡುವುದನ್ನು ತಪ್ಪು ಎನ್ನಲಾಗದು ಎಂಬುದು ಅವರ ವಾದವಾಗಿದೆ. ಆದರೆ, ಇದೇ ಹೇಳಿಕೆ ಇದೀಗ ಭ್ರಷ್ಟಾಚಾರದ ಪರ ವಕಾಲತ್ತು ಎಂಬ ಆರೋಪಕ್ಕೆ ಗುರಿಯಾಗಿದೆ.

ಸರ್ಕಾರಿ ನೌಕರರು ಸಂಬಳ ಪಡೆಯುವಾಗ ಸಾರ್ವಜನಿಕರಿಂದ ಹಣ ಪಡೆಯುವುದನ್ನು ಲಂಚ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ಈಗ ಇದನ್ನು 'ಟಿಪ್' ಎಂದು ಮರುನಾಮಕರಣ ಮಾಡಲು ಹೊರಟಿರುವುದು ಭ್ರಷ್ಟಾಚಾರವನ್ನು ಸಾಂಸ್ಥಿಕಗೊಳಿಸುವ ಹುನ್ನಾರ ಎಂದು ಬಿಜೆಪಿ ನಾಯಕರು ಆರೋಪಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಸಚಿವರು ಕೂಡಲೇ ಕ್ಷಮೆಯಾಚಿಸಬೇಕು ಎಂದು ಪ್ರತಿಪಕ್ಷದ ನಾಯಕರು ಆಗ್ರಹಿಸಿದ್ದು, ರಾಜ್ಯಾದ್ಯಂತ ಈ ವಿಷಯ ಚರ್ಚೆಗೆ ಗ್ರಾಸವಾಗಿದೆ.

ಕಳೆದ ಕೆಲವು ತಿಂಗಳುಗಳಿಂದ ರಾಜ್ಯದ ವಿವಿಧ ಇಲಾಖೆಗಳಲ್ಲಿ ಭ್ರಷ್ಟಾಚಾರದ ಆರೋಪಗಳು ಪದೇ ಪದೆ ಕೇಳಿಬರುತ್ತಿವೆ. ಆರ್‌ಟಿಐ ಕಾರ್ಯಕರ್ತರು ಮತ್ತು ಭ್ರಷ್ಟಾಚಾರ ನಿಗ್ರಹ ದಳದ ದತ್ತಾಂಶಗಳ ಪ್ರಕಾರ, ಸಣ್ಣ ಪ್ರಮಾಣದ ಕಡತಗಳ ವಿಲೇವಾರಿಗೂ ಸಾರ್ವಜನಿಕರು ಹಣ ಪಾವತಿಸಬೇಕಾದ ಸ್ಥಿತಿ ಇದೆ. ಇಂತಹ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಮಂತ್ರಿಗಳ ಈ ಮಾತು ಜನಸಾಮಾನ್ಯರಿಗೆ ತಪ್ಪು ಸಂದೇಶ ರವಾನಿಸಿದಂತಿದೆ ಎಂದು ಸಾಮಾಜಿಕ ಕಾರ್ಯಕರ್ತರು ಅಭಿಪ್ರಾಯಪಟ್ಟಿದ್ದಾರೆ.

ಭ್ರಷ್ಟಾಚಾರ ನಿಗ್ರಹ ಕಾಯ್ದೆಯ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಯಾವುದೇ ಸರ್ಕಾರಿ ಅಧಿಕಾರಿಯು ನಿಗದಿತ ಸಂಬಳದ ಹೊರತಾಗಿ ಸಾರ್ವಜನಿಕರಿಂದ ಯಾವುದೇ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಹಣ ಪಡೆಯುವುದು ಕಾನೂನು ಬಾಹಿರ. 'ಟಿಪ್' ಎನ್ನುವುದು ಹೋಟೆಲ್ ಅಥವಾ ಖಾಸಗಿ ವಲಯಗಳಲ್ಲಿ ಬಳಕೆಯಲ್ಲಿರುವ ಪದ. ಆದರೆ ಸರ್ಕಾರಿ ಕಚೇರಿಯಲ್ಲಿ ಲಂಚವನ್ನು ಟಿಪ್ ಎಂದು ಕರೆಯುವುದು ಕಾನೂನಿನ ದೃಷ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರವಲ್ಲದೆ, ನೈತಿಕವಾಗಿಯೂ ಸಮರ್ಥನೀಯವಲ್ಲ ಎಂದು ಕಾನೂನು ತಜ್ಞರು ಎಚ್ಚರಿಸಿದ್ದಾರೆ.

ರಾಜ್ಯದ ರಾಜಧಾನಿ ಬೆಂಗಳೂರಿನಲ್ಲಿ ಬಿಬಿಎಂಪಿ ಮತ್ತು ಕಂದಾಯ ಇಲಾಖೆಯ ಕಚೇರಿಗಳಲ್ಲಿ ನಡೆಯುವ ಅವ್ಯವಹಾರಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಈಗಾಗಲೇ ಹೈಕೋರ್ಟ್ ಕಳವಳ ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಿದೆ. ಕಡತ ವಿಲೇವಾರಿಗೆ ವಿಳಂಬ ನೀತಿ ಅನುಸರಿಸುವುದು, ನಂತರ 'ಸೇವೆ'ಗಾಗಿ ಹಣಕ್ಕೆ ಬೇಡಿಕೆ ಇಡುವುದು ಇಲ್ಲಿ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿದೆ. ಸಚಿವರ ಈ ಹೇಳಿಕೆಯು ಅಂತಹ ಅಧಿಕಾರಿಗಳಿಗೆ ಪರೋಕ್ಷವಾಗಿ ಬೆಂಬಲ ನೀಡಿದಂತಾಗಿದೆ ಎಂದು ಸಾರ್ವಜನಿಕ ವಲಯದಲ್ಲಿ ಆಕ್ರೋಶ ವ್ಯಕ್ತವಾಗಿದೆ.

ಈ ವಿವಾದದ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ ಬಿಜೆಪಿ ರಾಜ್ಯ ಘಟಕವು ಸಚಿವರ ವಿರುದ್ಧ ರಾಜ್ಯಪಾಲರಿಗೆ ದೂರು ನೀಡಲು ಸಜ್ಜಾಗಿದೆ. ಕೇವಲ ಬಾಯಿ ಮಾತಿನ ಹೇಳಿಕೆ ಎಂದು ಇದನ್ನು ಬಿಟ್ಟುಬಿಡಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ, ಏಕೆಂದರೆ ಸಚಿವರು ಒಂದು ಜವಾಬ್ದಾರಿಯುತ ಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿದ್ದಾರೆ. ಅವರ ಹೇಳಿಕೆ ಆಡಳಿತ ಯಂತ್ರದಲ್ಲಿ ಲಂಚಕೋರರಿಗೆ ಮತ್ತಷ್ಟು ಧೈರ್ಯ ತುಂಬುವ ಅಪಾಯವಿದೆ ಎಂದು ಬಿಜೆಪಿ ನಾಯಕರು ಪತ್ರಿಕಾ ಹೇಳಿಕೆಯಲ್ಲಿ ತಿಳಿಸಿದ್ದಾರೆ.

ಆದರೆ, ವಿವಾದ ಹೆಚ್ಚಾಗುತ್ತಿದ್ದಂತೆ ಎಚ್ಚೆತ್ತುಕೊಂಡ ಸಚಿವರು, ತಮ್ಮ ಹೇಳಿಕೆಯನ್ನು ತಿರುಚಲಾಗಿದೆ ಎಂದು ಸ್ಪಷ್ಟನೆ ನೀಡಿದ್ದಾರೆ. ನಾನು ಭ್ರಷ್ಟಾಚಾರವನ್ನು ಬೆಂಬಲಿಸಿಲ್ಲ, ಬದಲಿಗೆ ಮನುಷ್ಯತ್ವದ ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ ಅಸಹಾಯಕರಿಗೆ ಸಹಾಯ ಮಾಡುವ ಬಗ್ಗೆ ಮಾತನಾಡಿದ್ದೆ ಎಂದು ಅವರು ಸಮರ್ಥಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ. ಈ ಸ್ಪಷ್ಟನೆಯು ವಿವಾದವನ್ನು ಶಮನಗೊಳಿಸುವ ಬದಲು, ವಿರೋಧ ಪಕ್ಷದವರನ್ನು ಮತ್ತಷ್ಟು ಕೆರಳಿಸಿದೆ.

ಸರ್ಕಾರಿ ಸೇವೆಯನ್ನು ಪಡೆಯುವುದು ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬ ನಾಗರಿಕನ ಹಕ್ಕು. ಅದಕ್ಕಾಗಿ ಯಾವುದೇ ಹೆಚ್ಚುವರಿ ಶುಲ್ಕ ಅಥವಾ ಟಿಪ್ ನೀಡುವ ಅವಶ್ಯಕತೆಯಿಲ್ಲ. ಸಕಾಲ ಯೋಜನೆಯಂತಹ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳ ಮೂಲಕ ಸರ್ಕಾರಿ ಸೇವೆಗಳನ್ನು ಪಾರದರ್ಶಕಗೊಳಿಸಲು ಪ್ರಯತ್ನಗಳು ನಡೆಯುತ್ತಿರುವಾಗ, ಇಂತಹ ಹೇಳಿಕೆಗಳು ಆ ಪ್ರಯತ್ನಗಳಿಗೆ ಹಿನ್ನಡೆಯನ್ನು ಉಂಟುಮಾಡುತ್ತವೆ. ಆಡಳಿತ ಪಕ್ಷದ ನಾಯಕರೇ ಇಂತಹ ಹೇಳಿಕೆ ನೀಡಿದಾಗ ಜನಸಾಮಾನ್ಯರಲ್ಲಿ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ಬಗ್ಗೆ ಇರುವ ನಂಬಿಕೆ ಕುಸಿಯುತ್ತದೆ.

ಮುಂದಿನ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಈ ವಿಷಯವು ವಿಧಾನಸಭೆಯ ಅಧಿವೇಶನದಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿಧ್ವನಿಸುವ ಸಾಧ್ಯತೆ ದಟ್ಟವಾಗಿದೆ. ಪ್ರತಿಪಕ್ಷಗಳು ಸಚಿವರ ರಾಜೀನಾಮೆಗೆ ಆಗ್ರಹಿಸುವ ಸಾಧ್ಯತೆಯನ್ನು ತಳ್ಳಿಹಾಕುವಂತಿಲ್ಲ. ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿಯವರು ಈ ಬಗ್ಗೆ ಯಾವ ನಿಲುವು ತಾಳುತ್ತಾರೆ ಮತ್ತು ಸಚಿವರನ್ನು ಸಮರ್ಥಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೋ ಅಥವಾ ಎಚ್ಚರಿಕೆ ನೀಡುತ್ತಾರೋ ಎಂಬುದು ಈಗ ಕುತೂಹಲದ ವಿಷಯವಾಗಿದೆ.

ಕರ್ನಾಟಕದ ಆಡಳಿತಾರೂಢ ಸರ್ಕಾರಕ್ಕೆ ಈ ವಿವಾದ ನುಂಗಲಾರದ ತುತ್ತಾಗಿದೆ. ಈಗಾಗಲೇ ಲೋಕಸಭಾ ಚುನಾವಣೆ ಹಾಗೂ ಮುಂಬರುವ ಸ್ಥಳೀಯ ಸಂಸ್ಥೆಗಳ ಚುನಾವಣೆಗಳನ್ನು ದೃಷ್ಟಿಯಲ್ಲಿಟ್ಟುಕೊಂಡು ಸರ್ಕಾರವು ಪಾರದರ್ಶಕ ಆಡಳಿತದ ಬಗ್ಗೆ ಮಾತನಾಡುತ್ತಿದೆ. ಇಂತಹ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಇಲಾಖೆಯ ಸಚಿವರೊಬ್ಬರು ಇಂತಹ ಹೇಳಿಕೆ ನೀಡುವುದು ಪಕ್ಷದ ವರ್ಚಸ್ಸಿಗೆ ಧಕ್ಕೆ ತರಬಹುದು ಎಂಬ ಆತಂಕ ಪಕ್ಷದ ಹಿರಿಯ ನಾಯಕರಲ್ಲಿ ಮನೆಮಾಡಿದೆ.

ಸಾರ್ವಜನಿಕರು ನಿರೀಕ್ಷಿಸುತ್ತಿರುವುದು ಯಾವುದೇ ಹೊಸ ಪದಗಳನ್ನಲ್ಲ, ಬದಲಿಗೆ ಭ್ರಷ್ಟಾಚಾರ ಮುಕ್ತ ಆಡಳಿತವನ್ನು. ಕಚೇರಿಗಳಲ್ಲಿ ಟಿಪ್ ಇಲ್ಲದೆಯೇ ಕೆಲಸಗಳು ನಡೆಯಬೇಕು ಎನ್ನುವುದು ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬ ಕನ್ನಡಿಗನ ಬಯಕೆ. ಸಚಿವರು ನೀಡಿದ ಹೇಳಿಕೆಯು ಕೇವಲ ಒಂದು ರಾಜಕೀಯ ಭಾಷಣವಾಗಿ ಉಳಿಯುತ್ತದೆಯೋ ಅಥವಾ ಅಧಿಕಾರಿಗಳ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ಏನಾದರೂ ಬದಲಾವಣೆ ತರುತ್ತದೆಯೋ ಎಂಬುದನ್ನು ಕಾದು ನೋಡಬೇಕಿದೆ.

ಮುಂದಿನ ಕೆಲವೇ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಈ ವಿವಾದದ ತೀವ್ರತೆ ಎಷ್ಟಿರುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಸರ್ಕಾರವು ಯಾವ ಕ್ರಮ ಕೈಗೊಳ್ಳಲಿದೆ ಎಂಬುದು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಲಿದೆ. ಅಲ್ಲಿಯವರೆಗೆ ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ಮತ್ತು ಜನಸಾಮಾನ್ಯರ ನಡುವಿನ ಈ 'ಟಿಪ್' ಸಂಸ್ಕೃತಿಯ ಚರ್ಚೆ ಸಾಮಾಜಿಕ ಜಾಲತಾಣಗಳಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಚಾವಡಿಗಳಲ್ಲಿ ಮುಂದುವರಿಯುವುದು ಖಚಿತ. ಕಾನೂನು ತನ್ನ ಕೆಲಸವನ್ನು ಮಾಡುತ್ತದೆಯೋ ಅಥವಾ ಕೇವಲ ರಾಜಕೀಯ ಆರೋಪ ಪ್ರತ್ಯಾರೋಪಗಳಲ್ಲಿ ಈ ವಿಷಯ ಮರೆಯಾಗುತ್ತದೆಯೋ ಎಂಬುದನ್ನು ಕಾಲವೇ ನಿರ್ಧರಿಸಬೇಕು.

ಈ ವಿವಾದವು ಕೇವಲ ರಾಜಕೀಯ ವೇದಿಕೆಗಳಿಗೆ ಸೀಮಿತವಾಗಿಲ್ಲ, ಬದಲಾಗಿ ಬೆಂಗಳೂರಿನ ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಸರ್ಕಾರಿ ಕಚೇರಿಯ ಕಾರಿಡಾರ್‌ಗಳಲ್ಲಿ ತೀವ್ರ ಚರ್ಚೆಗೆ ಗ್ರಾಸವಾಗಿದೆ. ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಎಂ.ಎಸ್. ಬಿಲ್ಡಿಂಗ್, ವಿಕಾಸಸೌಧ ಮತ್ತು ಬಿಬಿಎಂಪಿ ಕೇಂದ್ರ ಕಚೇರಿಯ ಆವರಣದಲ್ಲಿ ಕೆಲಸದ ನಿಮಿತ್ತ ಬರುವ ಸಾಮಾನ್ಯ ಜನರು, ಸಚಿವರ ಈ ಹೇಳಿಕೆಯನ್ನು 'ಲಂಚಕ್ಕೆ ಸರ್ಕಾರವೇ ನೀಡಿದ ಅಧಿಕೃತ ಮುದ್ರೆ' ಎಂದು ಬಣ್ಣಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಸಚಿವರ ಹೇಳಿಕೆ ಬಂದ ಮರುದಿನವೇ, ಸಣ್ಣ ಕಡತವೊಂದರ ವಿಲೇವಾರಿಗೆ ಅಲೆದಾಡುತ್ತಿದ್ದ ಹಿರಿಯ ನಾಗರಿಕರೊಬ್ಬರು, ಕಚೇರಿಯ ಗುಮಾಸ್ತನೊಬ್ಬ 'ಸರ್ಕಾರವೇ ಟಿಪ್ ಕೊಡಬಹುದು ಅಂತಿದೆ, ನೀವು ಯಾಕೆ ಕೊಡಲ್ಲ?' ಎಂದು ಪ್ರಶ್ನಿಸಿದ ಘಟನೆ ಸಾರ್ವಜನಿಕರ ಆಕ್ರೋಶದ ಕಟ್ಟೆಯನ್ನು ಒಡೆದಿದೆ. ಈ ಘಟನೆಯು ಸಾಮಾಜಿಕ ಜಾಲತಾಣಗಳಲ್ಲಿ ವೈರಲ್ ಆಗುತ್ತಿದ್ದಂತೆ, ಸಚಿವರನ್ನು ಸಮರ್ಥಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಹೊರಟ ಆಡಳಿತ ಪಕ್ಷದ ವಕ್ತಾರರು ಮತ್ತಷ್ಟು ಇಕ್ಕಟ್ಟಿಗೆ ಸಿಲುಕಿದ್ದಾರೆ.

ರಾಜ್ಯದ ಆಡಳಿತ ಯಂತ್ರದ ಮೂಲಭೂತ ಸ್ವರೂಪವೇ ಪಾರದರ್ಶಕತೆ ಮತ್ತು ಜವಾಬ್ದಾರಿಯ ಮೇಲೆ ನಿಂತಿದೆ. ಆದರೆ ಸಚಿವರ ಈ ಹೇಳಿಕೆಯು, ದಶಕಗಳಿಂದ ಭ್ರಷ್ಟಾಚಾರದ ವಿರುದ್ಧ ಹೋರಾಡುತ್ತಿರುವ ಸಾಮಾಜಿಕ ಕಾರ್ಯಕರ್ತರ ಪ್ರಯತ್ನಗಳಿಗೆ ಬಲವಾದ ಪೆಟ್ಟು ನೀಡಿದೆ. ಆರ್.ಟಿ.ಐ (RTI) ಕಾರ್ಯಕರ್ತರು ಈ ಹೇಳಿಕೆಯನ್ನು 'ಭ್ರಷ್ಟಾಚಾರ ತಡೆ ಕಾಯ್ದೆಯ ಅಣಕ' ಎಂದು ಕರೆದಿದ್ದಾರೆ. 1988ರ ಭ್ರಷ್ಟಾಚಾರ ತಡೆ ಕಾಯ್ದೆಯ ಸೆಕ್ಷನ್ 7 ಮತ್ತು 13ರ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ, ಒಬ್ಬ ಸರ್ಕಾರಿ ಅಧಿಕಾರಿಯು ಕಾನೂನುಬದ್ಧ ಸಂಭಾವನೆಯ ಹೊರತಾಗಿ ಯಾವುದೇ ಲಾಭವನ್ನು ಪಡೆಯುವುದು ಶಿಕ್ಷಾರ್ಹ ಅಪರಾಧವಾಗಿದೆ. ಕಾನೂನು ತಜ್ಞರ ಪ್ರಕಾರ, 'ಟಿಪ್' ಎಂಬುದು ಒಂದು ವೈಯಕ್ತಿಕ ಆಯ್ಕೆಯಾಗಿರಬಹುದು, ಆದರೆ ಅದನ್ನು ಸರ್ಕಾರಿ ನೌಕರರು ಸ್ವೀಕರಿಸುವುದು ನೈತಿಕತೆಯ ಉಲ್ಲಂಘನೆ ಮಾತ್ರವಲ್ಲ, ಕಾನೂನಿನ ಸ್ಪಷ್ಟ ಉಲ್ಲಂಘನೆಯಾಗಿದೆ. ನ್ಯಾಯಾಲಯಗಳ ಕಠಿಣ ಕ್ರಮಗಳ ಹೊರತಾಗಿಯೂ, ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ಇಂತಹ ಹೇಳಿಕೆಗಳನ್ನು ಬಳಸಿಕೊಂಡು ತಮ್ಮ ಭ್ರಷ್ಟ ಹಾದಿಯನ್ನು ಸಮರ್ಥಿಸಿಕೊಳ್ಳುವ ಅಪಾಯವಿದೆ.

ಇದೇ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ, ರಾಜ್ಯದ ವಿರೋಧ ಪಕ್ಷವಾದ ಬಿಜೆಪಿ ಸಚಿವರ ವಿರುದ್ಧ ತೀವ್ರ ಸಮರ ಸಾರಿದೆ. ಬಿಜೆಪಿ ಮುಖಂಡರು ರಾಜ್ಯದ ವಿವಿಧ ಜಿಲ್ಲಾ ಕೇಂದ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿಭಟನೆ ನಡೆಸಲು ಕರೆ ನೀಡಿದ್ದಾರೆ. ರಾಜಧಾನಿ ಬೆಂಗಳೂರಿನ ಮೌರ್ಯ ವೃತ್ತದಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿಭಟನಾಕಾರರು ಸಚಿವರ ಪ್ರತಿಕೃತಿಯನ್ನು ದಹಿಸಿ, ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿಯವರು ತಕ್ಷಣವೇ ಸಚಿವ ಸಂಪುಟದಿಂದ ಅವರನ್ನು ಕೈಬಿಡಬೇಕೆಂದು ಒತ್ತಾಯಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಇಷ್ಟೇ ಅಲ್ಲದೆ, ಸಾಮಾಜಿಕ ಜಾಲತಾಣಗಳಲ್ಲಿ 'ನೋ ಟಿಪ್, ಜಸ್ಟ್ ಡ್ಯೂಟಿ' (No Tip, Just Duty) ಎಂಬ ಅಭಿಯಾನವು ದಿನದಿಂದ ದಿನಕ್ಕೆ ಬಲಪಡುತ್ತಿದೆ. ಜನರು ತಾವು ಸರ್ಕಾರಿ ಕೆಲಸಗಳಿಗೆ ಹೋದಾಗ, ಯಾವುದೇ 'ಟಿಪ್' ನೀಡದೆಯೇ ಕಡತಗಳು ಹೇಗೆ ವಿಲೇವಾರಿಯಾಗುತ್ತವೆ ಎಂಬುದನ್ನು ವಿಡಿಯೋ ಮಾಡಿ ಹಂಚಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಇದು ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ಮೇಲಿರುವ ಜನರ ಸಿಟ್ಟಿನ ಜ್ವಾಲೆಯನ್ನು ತೋರಿಸುತ್ತಿದೆ.

ಸರ್ಕಾರದ ಆಂತರಿಕ ಮೂಲಗಳ ಪ್ರಕಾರ, ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿಗಳು ಈ ಹೇಳಿಕೆಯಿಂದ ತೀವ್ರ ಮುಜುಗರಕ್ಕೆ ಒಳಗಾಗಿದ್ದಾರೆ. ಮುಂಬರುವ ಜಿಲ್ಲಾ ಪಂಚಾಯಿತಿ ಮತ್ತು ತಾಲೂಕು ಪಂಚಾಯಿತಿ ಚುನಾವಣೆಗಳ ಮೇಲೆ ಈ ವಿವಾದವು ಕೆಟ್ಟ ಪರಿಣಾಮ ಬೀರಬಹುದು ಎಂದು ಪಕ್ಷದ ಉನ್ನತ ನಾಯಕರು ಆತಂಕಗೊಂಡಿದ್ದಾರೆ. ಸೋಮವಾರ ನಡೆಯಲಿರುವ ಸಚಿವ ಸಂಪುಟ ಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಈ ವಿಷಯವು ಪ್ರಮುಖವಾಗಿ ಚರ್ಚೆಗೆ ಬರುವ ಸಾಧ್ಯತೆಯಿದೆ. ಸಚಿವರನ್ನು ಕಚೇರಿಯಿಂದ ದೂರ ಇಡುವ ಅಥವಾ ಅವರ ಹೇಳಿಕೆಯನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ತಳ್ಳಿಹಾಕಿ ಸರ್ಕಾರ ಅಧಿಕೃತವಾಗಿ ಪತ್ರಿಕಾ ಹೇಳಿಕೆ ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡುವ ಕುರಿತು ಚಿಂತನೆಗಳು ನಡೆಯುತ್ತಿವೆ. ಆದರೆ, ರಾಜಕೀಯವಾಗಿ ಇದು ವಿರೋಧ ಪಕ್ಷಕ್ಕೆ ಒಂದೊಳ್ಳೆ ಅಸ್ತ್ರ ಸಿಕ್ಕಂತಾಗಿದೆ. ಕಳೆದ ಕೆಲವು ತಿಂಗಳುಗಳಲ್ಲಷ್ಟೇ ಆಡಳಿತ ಪಕ್ಷವು 'ಭ್ರಷ್ಟಾಚಾರ ಮುಕ್ತ ಕರ್ನಾಟಕ'ದ ಘೋಷಣೆಯೊಂದಿಗೆ ಅಧಿಕಾರಕ್ಕೆ ಬಂದಿತ್ತು. ಈಗ ಸ್ವತಃ ಸಚಿವರೇ ಭ್ರಷ್ಟಾಚಾರವನ್ನು ಪರೋಕ್ಷವಾಗಿ ಸಮರ್ಥಿಸಿಕೊಂಡಿರುವುದು ಮತದಾರರ ಮುಂದೆ ಪಕ್ಷದ ಮುಖಕ್ಕೆ ಮಸಿ ಬಳಿದಂತಾಗಿದೆ.

ರಾಜ್ಯದ ನಾಗರಿಕ ಸಮಾಜವು ಈ ಕೂಡಲೇ ಸಚಿವರು ತಮ್ಮ ಹೇಳಿಕೆಯನ್ನು ಹಿಂಪಡೆದು ಸಾರ್ವಜನಿಕವಾಗಿ ಕ್ಷಮೆ ಕೇಳಬೇಕೆಂದು ಒತ್ತಾಯಿಸಿದೆ. 'ಸರ್ಕಾರಿ ಅಧಿಕಾರಿಗಳಿಗೆ ನಾವು ತೆರಿಗೆ ಪಾವತಿಸುತ್ತೇವೆ, ಅವರ ಕೆಲಸ ಮಾಡುವುದು ಅವರ ಕರ್ತವ್ಯ. ಅವರಿಗೆ ನೀಡುವ ಸಂಬಳದಲ್ಲಿ ಈಗಾಗಲೇ ಸೇವಾ ಶುಲ್ಕ ಒಳಗೊಂಡಿದೆ. ಮತ್ತೆ ಟಿಪ್ ಯಾಕೆ?' ಎಂಬುದು ಸಾಮಾನ್ಯ ನಾಗರಿಕರ ಪ್ರಶ್ನೆಯಾಗಿದೆ. ಈ ಹೇಳಿಕೆಯು ಅಧಿಕಾರಿಗಳಿಗೆ ಮೌನವಾಗಿ 'ದುಡ್ಡು ವಸೂಲಿ ಮಾಡಿ' ಎಂದು ನೀಡಿದ ಕಿವಿಮಾತಿನಂತಿದೆ ಎಂದು ಎನ್.ಜಿ.ಓ (NGO) ಪ್ರತಿನಿಧಿಗಳು ಕಿಡಿಕಾರಿದ್ದಾರೆ. ಕಚೇರಿಗಳಲ್ಲಿ ನಡೆಯುವ ಸಣ್ಣಪುಟ್ಟ ಕೆಲಸಗಳಿಗೂ ಹಣದ ಬೇಡಿಕೆ ಇಡುವ ಸಂಸ್ಕೃತಿಯು ಇದರಿಂದ ಮತ್ತಷ್ಟು ಉತ್ತೇಜನಗೊಳ್ಳಲಿದೆ.

ಬೆಂಗಳೂರಿನ ಕಂದಾಯ ಇಲಾಖೆಯ ಕಚೇರಿಗಳಲ್ಲಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತಿರುವ ಒಬ್ಬ ಅಧಿಕಾರಿಯೊಬ್ಬರು ಅನಧಿಕೃತವಾಗಿ ಹೇಳುವಂತೆ, 'ಮಿನಿಸ್ಟರ್ ಹೇಳಿದ ಮೇಲೆ ನಮಗೆ ಬಲ ಬಂದಿದೆ, ಕೆಲಸ ಮಾಡಿಕೊಟ್ಟಿದ್ದಕ್ಕೆ ಯಾರಾದರೂ ಖುಷಿಯಿಂದ ಏನಾದರೂ ಕೊಟ್ಟರೆ ಅದು ತಪ್ಪೇನಲ್ಲ'. ಇಂತಹ ಮನಸ್ಥಿತಿಗಳು ಆಡಳಿತ ಯಂತ್ರದ ಬುಡವನ್ನೇ ಅಲುಗಾಡಿಸುತ್ತಿವೆ. ಕಳೆದ ಒಂದು ವಾರದಲ್ಲಿ ಸಾರ್ವಜನಿಕರಿಂದ ಸ್ವೀಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ದೂರುಗಳ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ಲೋಕಾಯುಕ್ತ ಕಚೇರಿಯು ರಾಜ್ಯಾದ್ಯಂತ ಹಠಾ ಹಠಾತ್ ದಾಳಿಗಳನ್ನು ನಡೆಸಲು ಸಜ್ಜಾಗಿದೆ. ಕಡತಗಳ ವಿಲೇವಾರಿಯಲ್ಲಿ ವಿಳಂಬ ಮಾಡುತ್ತಿರುವ ಹಾಗೂ ಹಣದ ಬೇಡಿಕೆ ಇಡುತ್ತಿರುವ ಅಧಿಕಾರಿಗಳ ಪಟ್ಟಿಯನ್ನು ಲೋಕಾಯುಕ್ತ ಪೊಲೀಸ್ ಪಡೆಯು ಸಿದ್ಧಪಡಿಸುತ್ತಿದೆ. ಸಚಿವರ ಈ ವಿವಾದಾತ್ಮಕ ಹೇಳಿಕೆಯ ನಂತರ, ಲೋಕಾಯುಕ್ತರ ಈ ಕ್ರಮಗಳು ಭ್ರಷ್ಟಾಚಾರದ ವಿರುದ್ಧದ ದೊಡ್ಡ ಸಮರಕ್ಕೆ ಮುನ್ನುಡಿ ಬರೆಯಲಿವೆ.

ವಿಧಾನಸಭೆಯ ಮುಂಬರುವ ಅಧಿವೇಶನವು ಈ ವಿಚಾರದಲ್ಲಿ ರಣರಂಗವಾಗುವುದು ಖಚಿತ. ವಿರೋಧ ಪಕ್ಷದ ನಾಯಕರು ಸದನದ ಬಾವಿಗಿಳಿದು ಸಚಿವರ ರಾಜೀನಾಮೆಗೆ ಆಗ್ರಹಿಸಲಿದ್ದಾರೆ. ಆಡಳಿತ ಪಕ್ಷವು ಈ ವಿವಾದವನ್ನು ಹೇಗೆ ನಿಭಾಯಿಸುತ್ತದೆ ಎಂಬುದು ಸದ್ಯದ ಕುತೂಹಲ. ಒಂದು ವೇಳೆ ಸರ್ಕಾರವು ಮೃದು ಧೋರಣೆಯನ್ನು ತಾಳಿದರೆ, ಅದು ಮುಂದಿನ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಭ್ರಷ್ಟಾಚಾರದ ಪ್ರಮಾಣ ಹೆಚ್ಚಾಗಲು ಕಾರಣವಾಗಬಹುದು. ರಾಜ್ಯದಲ್ಲಿ ಆಡಳಿತ ಪಾರದರ್ಶಕವಾಗಿರಬೇಕೆಂಬುದು ಜನರ ಆಶಯ. ಆ ಆಶಯಕ್ಕೆ ಚ್ಯುತಿ ಬಾರದಂತೆ ನೋಡಿಕೊಳ್ಳುವುದು ಸರ್ಕಾರದ ಹೊಣೆಗಾರಿಕೆ. ಸಚಿವರ ಈ ಹೇಳಿಕೆಯು ಕೇವಲ ಒಂದು ನಾಲಿಗೆ ಜಾರಿದ ಮಾತಲ್ಲ, ಬದಲಿಗೆ ಆಡಳಿತದ ಹಿತದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ಗಂಭೀರವಾಗಿ ಪರಿಗಣಿಸಬೇಕಾದ ವಿಷಯವಾಗಿದೆ. ಮುಂದಿನ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ರಾಜ್ಯದ ಜನತೆ ಇಂತಹ ಹೇಳಿಕೆಗಳನ್ನು ಹೇಗೆ ಸ್ವೀಕರಿಸುತ್ತಾರೆ ಮತ್ತು ರಾಜಕೀಯ ಪಕ್ಷಗಳು ಇದನ್ನು ಹೇಗೆ ಬಳಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತವೆ ಎಂಬುದು ರಾಜ್ಯದ ಭವಿಷ್ಯದ ಆಡಳಿತ ಶೈಲಿಯನ್ನು ನಿರ್ಧರಿಸಲಿದೆ. ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ತಮ್ಮ ಕರ್ತವ್ಯವನ್ನು ಎದೆಗಾರಿಕೆಯಿಂದ ಮತ್ತು ಪಾರದರ್ಶಕವಾಗಿ ಮಾಡುವ ವಾತಾವರಿಸುವಂತಾಗಲು ರಾಜಕಾರಣಿಗಳು ಇಂತಹ ಹೇಳಿಕೆಗಳಿಂದ ದೂರವಿರಬೇಕೆಂಬುದು ಬುದ್ಧಿಜೀವಿಗಳ ಅಭಿಪ್ರಾಯ. ಒಟ್ಟಿನಲ್ಲಿ ಈ 'ಟಿಪ್' ವಿವಾದ ರಾಜ್ಯದಲ್ಲಿ ಒಂದು ಹೊಸ ಆಯಾಮವನ್ನು ಪಡೆದುಕೊಂಡಿದ್ದು, ಸದ್ಯಕ್ಕೆ ತಣ್ಣಗಾಗುವ ಲಕ್ಷಣಗಳು ಕಾಣುತ್ತಿಲ್ಲ.

ಈ ವಿವಾದವು ಕೇವಲ ರಾಜಧಾನಿಯ ಕಾರಿಡಾರ್‌ಗಳಿಗೆ ಮಾತ್ರ ಸೀಮಿತವಾಗಿಲ್ಲ. ಮೈಸೂರು, ಹುಬ್ಬಳ್ಳಿ-ಧಾರವಾಡ ಮತ್ತು ಕಲ್ಬುರ್ಗಿ ಭಾಗದ ಗ್ರಾಮೀಣ ಸೇವಾ ಕೇಂದ್ರಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಇದರ ಬಿಸಿ ತಟ್ಟಿದೆ. ಗ್ರಾಮ ಪಂಚಾಯಿತಿ ಮಟ್ಟದ ಕಚೇರಿಗಳಲ್ಲಿ ಕೆಲಸ ಕಾರ್ಯಗಳಿಗೆ ಬರುವ ಜನರಿಗೆ, ಈ ಹೇಳಿಕೆಯನ್ನು ನೆಪವಾಗಿಟ್ಟುಕೊಂಡು ಮಧ್ಯವರ್ತಿಗಳು ದೋಚುತ್ತಿರುವ ಪ್ರಕರಣಗಳು ಹೆಚ್ಚಾಗಿವೆ. ತಮ್ಮ ಕೆಲಸವನ್ನು ಬೇಗ ಮುಗಿಸಿಕೊಡಬೇಕಾದರೆ ಕನಿಷ್ಠ ಪ್ರಮಾಣದ 'ಟಿಪ್' ನೀಡಲೇಬೇಕು ಎಂಬ ಒತ್ತಾಯವು, ಬಡ ರೈತರು ಮತ್ತು ಕೂಲಿ ಕಾರ್ಮಿಕರ ಪಾಲಿಗೆ ಗಾಯದ ಮೇಲೆ ಬರೆ ಎಳೆದಂತಾಗಿದೆ. ರಾಜ್ಯದಾದ್ಯಂತ ಇರುವ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಸೇವಾ ಕೇಂದ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಈಗ ಸಿಸಿಟಿವಿ ಕ್ಯಾಮೆರಾಗಳ ಮೇಲ್ವಿಚಾರಣೆಯನ್ನು ಬಿಗಿಗೊಳಿಸಲು ಲೋಕಾಯುಕ್ತ ಸಂಸ್ಥೆ ಆದೇಶ ಹೊರಡಿಸಿದೆ. ಆದರೂ, ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ಮತ್ತು ಸಿಬ್ಬಂದಿ ವರ್ಗದವರ ನಡುವೆ ಬೆಳೆದಿರುವ ಒಳಒಪ್ಪಂದಗಳು ಈ 'ಟಿಪ್' ಸಂಸ್ಕೃತಿಯನ್ನು ಸಾಂಸ್ಥಿಕ ಭ್ರಷ್ಟಾಚಾರವನ್ನಾಗಿ ಪರಿವರ್ತಿಸುತ್ತಿವೆ.

ಅಂತಾರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಆಡಳಿತ ತಜ್ಞರೊಬ್ಬರ ಪ್ರಕಾರ, ಇಂತಹ ಹೇಳಿಕೆಗಳು ಕೇವಲ ಒಂದು ವಾಕ್ಯದ ತಪ್ಪು ತಿಳಿವಳಿಕೆಯಲ್ಲ, ಬದಲಿಗೆ ಆಡಳಿತ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ಅಂತರಾಳದಲ್ಲಿ ಹುದುಗಿರುವ ಭ್ರಷ್ಟತೆಯ ಮನಸ್ಥಿತಿಯ ಅನಾವರಣ. ಜಾಗತಿಕ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ಭ್ರಷ್ಟಾಚಾರದ ಸೂಚ್ಯಂಕದಲ್ಲಿ ಭಾರತದ ಸ್ಥಾನವು ಸುಧಾರಿಸಬೇಕೆಂಬ ಆಶಯವಿರುವಾಗ, ಸಚಿವರು ಇಂತಹ ಹೇಳಿಕೆಗಳನ್ನು ನೀಡುವುದು ಅಂತಾರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಹೂಡಿಕೆದಾರರ ವಿಶ್ವಾಸವನ್ನೂ ಕುಂದಿಸುತ್ತದೆ. ಪಾರದರ್ಶಕ ಆಡಳಿತವನ್ನೇ ಬಂಡವಾಳವನ್ನಾಗಿಸಿಕೊಂಡು ಅಧಿಕಾರಕ್ಕೆ ಬಂದಿರುವ ಸರ್ಕಾರವು, ತನ್ನ ಸಂಪುಟದ ಸದಸ್ಯರ ಇಂತಹ ನಿಲುವುಗಳಿಗೆ ಮೌನ ಸಮ್ಮತಿಯನ್ನು ನೀಡಬಾರದು. ಸರ್ಕಾರದ ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಕಚೇರಿಯ ಮುಂಭಾಗದಲ್ಲಿ 'ಲಂಚ ಪಡೆಯುವುದು ಮತ್ತು ನೀಡುವುದು ಎರಡೂ ಅಪರಾಧ' ಎಂಬ ಫಲಕಗಳಿರುವಾಗ, ಅದೇ ಕಟ್ಟಡದ ಒಳಗೆ ಸಚಿವರೊಬ್ಬರು 'ಟಿಪ್ ನೀಡಬಹುದು' ಎನ್ನುವುದು ವಿಪರ್ಯಾಸದ ಪರಮಾವಧಿ ಎಂದು ನಾಗರಿಕ ವೇದಿಕೆಯ ಕಾರ್ಯಕರ್ತರು ಕಿಡಿಕಾರಿದ್ದಾರೆ.

ಈ ಮಧ್ಯೆ, ಸಾಮಾಜಿಕ ಜಾಲತಾಣಗಳಲ್ಲಿ ವ್ಯಂಗ್ಯಚಿತ್ರಗಳು ಮತ್ತು ಮೀಮ್‌ಗಳ (Memes) ಮೂಲಕ ಸಚಿವರ ಹೇಳಿಕೆಯನ್ನು ಜನ ಹಾಸ್ಯ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಆಡಳಿತದ ವಿಳಂಬ ನೀತಿಯನ್ನು ಎತ್ತಿ ತೋರಿಸುವ ಹಲವು ಲಘು ಚಿತ್ರಗಳು ವೈರಲ್ ಆಗುತ್ತಿದ್ದು, ಇದು ಸರ್ಕಾರದ ಘನತೆಗೆ ಧಕ್ಕೆ ತರುತ್ತಿದೆ. ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಜಿಲ್ಲೆಯಲ್ಲೂ ಜಿಲ್ಲಾಧಿಕಾರಿಗಳ ಕಚೇರಿಯ ಮುಂದೆ 'ಕಡತದ ವಿಲೇವಾರಿಗೆ ಟಿಪ್ ಬೇಕಿಲ್ಲ' ಎಂಬ ಘೋಷವಾಕ್ಯಗಳೊಂದಿಗೆ ಜಾಗೃತಿ ಅಭಿಯಾನಗಳು ನಡೆಯುತ್ತಿವೆ. ಈ ಬೆಳವಣಿಗೆಯು ಸರ್ಕಾರಕ್ಕೆ ಸಂದೇಶವೊಂದನ್ನು ರವಾನಿಸುತ್ತಿದೆ: ಜನರು ಈಗ ಬದಲಾವಣೆಯನ್ನು ಬಯಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಸಚಿವರ ಒಂದು ಮಾತು, ದಶಕಗಳ ಕಾಲ ನಡೆದ ಭ್ರಷ್ಟಾಚಾರ ವಿರೋಧಿ ಹೋರಾಟವನ್ನು ಹತ್ತಿಕ್ಕುವ ಪ್ರಯತ್ನವಾಗಬಾರದು. ಮುಂದಿನ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಸರ್ಕಾರವು ಈ ವಿವಾದವನ್ನು ಯಾವ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ತಾರ್ಕಿಕ ಅಂತ್ಯಕ್ಕೆ ಕೊಂಡೊಯ್ಯುತ್ತದೆ ಎಂಬುದು ಕೇವಲ ರಾಜಕೀಯ ಕುತೂಹಲ ಮಾತ್ರವಲ್ಲ, ಅದು ರಾಜ್ಯದ ನಾಗರಿಕರ ಸ್ವಾಭಿಮಾನದ ಪ್ರಶ್ನೆಯೂ ಹೌದು. ವ್ಯವಸ್ಥೆಯೊಳಗಿನ ರೋಗಗ್ರಸ್ತ ಚಿಂತನೆಗಳನ್ನು ತೊಡೆದುಹಾಕಲು ದೃಢವಾದ ರಾಜಕೀಯ ಇಚ್ಛಾಶಕ್ತಿ ಅಗತ್ಯವಿದೆ. ಸಚಿವರು ನೀಡಿದ ಹೇಳಿಕೆಯು ಕೇವಲ ಒಂದು ವಿವಾದವಾಗಿ ಉಳಿಯದೆ, ಆಡಳಿತ ಸುಧಾರಣೆಯ ದಿಕ್ಕಿನಲ್ಲಿ ಒಂದು ಕಠಿಣ ಹೆಜ್ಜೆಯಾಗಬೇಕಿದೆ. ಒಂದು ವೇಳೆ ಈ ಪ್ರಕರಣವು ಇಂದಿನಂತೆಯೇ ಮರೆತರೆ, ಭವಿಷ್ಯದಲ್ಲಿ ಸರ್ಕಾರಿ ನೌಕರರು ಇದನ್ನು ತಮ್ಮ ಅಧಿಕೃತ ಹಕ್ಕನ್ನಾಗಿ ಪರಿಗಣಿಸುವ ದಿನಗಳು ದೂರವಿಲ್ಲ. ಆದ್ದರಿಂದಲೇ, ನ್ಯಾಯಾಂಗ ಮತ್ತು ನಾಗರಿಕ ಸಮಾಜವು ಈ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ ಕಠಿಣ ನಿಲುವು ತಳೆಯುವುದು ಅನಿವಾರ್ಯವಾಗಿದೆ. ಸಚಿವರ ಹೇಳಿಕೆಯು ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ಹುಳುಕುಗಳನ್ನು ಹೊರಹಾಕಲು ಒಂದು ವೇದಿಕೆಯಾಗಿ ಮಾರ್ಪಟ್ಟಿದ್ದು, ಇದನ್ನು ಸರಿಪಡಿಸಿಕೊಳ್ಳುವ ಕೊನೆಯ ಅವಕಾಶ ಸರ್ಕಾರಕ್ಕೆ ಇದೆ.

ಮುಂದಿನ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ರಾಜ್ಯಪಾಲರ ಕಚೇರಿಗೂ ಈ ಕುರಿತಾದ ದೂರುಗಳು ಸಲ್ಲಿಕೆಯಾಗುತ್ತಿದ್ದು, ರಾಜಕೀಯ ವಲಯದಲ್ಲಿ ಈ ವಿದ್ಯಮಾನ ದೊಡ್ಡ ಸಂಚಲನ ಮೂಡಿಸಿದೆ. ಹಿರಿಯ ಅಧಿಕಾರಿಗಳ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ನಡೆಯುವ ಸಭೆಗಳಲ್ಲಿ ಸಚಿವರ ನಡೆ ಚರ್ಚೆಗೆ ಗ್ರಾಸವಾಗುತ್ತಿದೆ. ಇಲಾಖೆಯ ಕಾರ್ಯದರ್ಶಿಗಳು ಕೆಳಹಂತದ ಸಿಬ್ಬಂದಿಗೆ ಮೌಖಿಕ ಸೂಚನೆಗಳನ್ನು ನೀಡಿ, 'ಯಾವುದೇ ರೀತಿಯ ಟಿಪ್ ಅಥವಾ ಉಡುಗೊರೆಗಳನ್ನು ಸ್ವೀಕರಿಸುವುದು ಅಧಿಕೃತವಾಗಿ ನಿಷೇಧಿತ' ಎಂದು ಕಟ್ಟುನಿಟ್ಟಾಗಿ ಎಚ್ಚರಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಆದರೆ, ಈ ಆದೇಶ ಕಾಗದದ ಮೇಲಷ್ಟೇ ಉಳಿಯಲಿದೆಯೇ ಎಂಬ ಅನುಮಾನ ಜನಸಾಮಾನ್ಯರಲ್ಲಿದೆ.

ಬೆಂಗಳೂರಿನ ಎಂ.ಎಸ್. ಕಟ್ಟಡ ಮತ್ತು ವಿಕಾಸಸೌಧದಂತಹ ಪ್ರಮುಖ ಕಚೇರಿಗಳಲ್ಲಿ ಭದ್ರತೆ ಮತ್ತು ತಪಾಸಣೆ ಹೆಚ್ಚಿಸಲಾಗಿದೆ. ಇನ್ನು ಮುಂದೆ ಕಡತಗಳನ್ನು ವಿಲೇವಾರಿ ಮಾಡುವಾಗ ಅಥವಾ ಸಾರ್ವಜನಿಕರ ಕೆಲಸಗಳನ್ನು ಪೂರ್ಣಗೊಳಿಸುವಾಗ ಯಾವುದೇ ಮಧ್ಯವರ್ತಿಗಳ ಹಸ್ತಕ್ಷೇಪ ಇರದಂತೆ ನೋಡಿಕೊಳ್ಳಲು ಪ್ರತ್ಯೇಕ ಜಾಗೃತಿ ದಳಗಳನ್ನು ರಚಿಸುವ ಬಗ್ಗೆಯೂ ಚರ್ಚೆಗಳು ನಡೆಯುತ್ತಿವೆ. ಸ್ಥಳೀಯ ವಕೀಲರ ಸಂಘಗಳು ಕೂಡ ಈ ವಿಷಯವನ್ನು ಹೈಕೋರ್ಟ್ ಗಮನಕ್ಕೆ ತರಲು ನಿರ್ಧರಿಸಿವೆ. 'ಸರಕಾರ ಜನರ ತೆರಿಗೆಯಿಂದಲೇ ನೌಕರರಿಗೆ ಸಂಬಳ ನೀಡುತ್ತದೆ, ಹೀಗಿರುವಾಗ ಟಿಪ್ ಎಂಬುದು ಅನೈತಿಕ ಮತ್ತು ಕಾನೂನುಬಾಹಿರ' ಎಂದು ವಕೀಲರು ಅಭಿಪ್ರಾಯಪಟ್ಟಿದ್ದಾರೆ.

ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯಗಳ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿ ಸಂಘಟನೆಗಳು, ಯುವಜನತೆ ಮತ್ತು ಕಾರ್ಮಿಕ ಸಂಘಗಳು ಜಂಟಿಯಾಗಿ ರಾಜ್ಯವ್ಯಾಪಿ ಪ್ರತಿಭಟನೆಗೆ ಕರೆ ನೀಡಿವೆ. ರಾಜಧಾನಿಯಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರವಲ್ಲದೆ, ಉತ್ತರ ಕರ್ನಾಟಕದ ಭಾಗದಲ್ಲಿಯೂ ಸಚಿವರ ಪ್ರತಿಕೃತಿ ದಹನ ಮಾಡಲಾಗಿದೆ. ಈ ಆಕ್ರೋಶವು ಕೇವಲ ಒಂದು ಸಚಿವರ ವಿರುದ್ಧ ಮಾತ್ರವಲ್ಲ, ಇಡೀ ಆಡಳಿತ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿರುವ ಭ್ರಷ್ಟಾಚಾರದ ವಿರುದ್ಧದ ಸಿಟ್ಟಿನ ಸ್ಫೋಟವಾಗಿದೆ. ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿಗಳು ಈ ಬಗ್ಗೆ ಸೂಕ್ತ ಸ್ಪಷ್ಟನೆ ನೀಡದಿದ್ದರೆ, ಪರಿಸ್ಥಿತಿ ಕೈಮೀರಿ ಹೋಗುವ ಸಾಧ್ಯತೆಗಳನ್ನು ರಾಜಕೀಯ ವಿಶ್ಲೇಷಕರು ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಮುಂಬರುವ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ನಡೆಯಲಿರುವ ಸಚಿವ ಸಂಪುಟ ಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಈ ವಿಚಾರವೇ ಮುಖ್ಯ ಕಾರ್ಯಸೂಚಿಯಾಗಲಿದ್ದು, ಸರ್ಕಾರವು ಉನ್ನತ ಮಟ್ಟದ ತನಿಖೆಗೆ ಆದೇಶಿಸುವ ಒತ್ತಡಕ್ಕೆ ಸಿಲುಕಿದೆ. ಆಡಳಿತದ ತಳಮಟ್ಟದಲ್ಲಿನ ಈ ಬದಲಾವಣೆಗಳು ನಿಜವಾಗಿಯೂ ಸುಧಾರಣೆಗೆ ದಾರಿ ಮಾಡಿಕೊಡುತ್ತವೆಯೇ ಅಥವಾ ಕೇವಲ ತೇಪೆ ಹಚ್ಚುವ ಕಾರ್ಯವಾಗುತ್ತದೆಯೇ ಎಂಬುದು ಈಗಿನ ದೊಡ್ಡ ಪ್ರಶ್ನೆಯಾಗಿದೆ. ಏನೇ ಆದರೂ, ನಾಗರಿಕರು ಈಗ ಪ್ರತಿಯೊಂದು ನಡೆಯನ್ನೂ ಸೂಕ್ಷ್ಮವಾಗಿ ಗಮನಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ.

written by www.afoxtv.com